Kính thưa các thầy giáo,Thưa toàn thể các bậc phụ huynh và các em học sinh thân mến!
Sức khỏe là vốn quý của mỗi con người. Trong công tác chăm sóc và bảo vệ sức khỏe học đường, việc chủ động phòng, chống các bệnh truyền nhiễm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần bảo vệ sức khỏe của học sinh, giáo viên, nhân viên và cộng đồng. Trong số các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, bệnh do não mô cầu là bệnh cần được quan tâm bởi có thể diễn biến rất nhanh, gây ra những biến chứng nghiêm trọng và đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.
Hôm nay, Bộ phận y tế Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thúc Kháng xin gửi tới toàn thể cán bộ, giáo viên, nhân viên, phụ huynh và các em học sinh bài tuyên truyền với chủ đề: “Chủ động phòng, chống bệnh do não mô cầu – Bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng”.
1. Bệnh do não mô cầu là gì?
Bệnh do não mô cầu là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn (Neisseria meningitidis) gây ra. Vi khuẩn này có thể cư trú ở vùng mũi, họng của một số người mà không gây triệu chứng, nhưng trong những trường hợp nhất định có thể xâm nhập vào máu hoặc màng não, gây bệnh nặng.
Bệnh có thể biểu hiện dưới nhiều thể khác nhau, trong đó nguy hiểm nhất là viêm màng não do não mô cầu và nhiễm khuẩn huyết do não mô cầu. Đây là những tình trạng cấp cứu y tế, có thể tiến triển nhanh trong thời gian ngắn và để lại hậu quả nghiêm trọng đối với sức khỏe.
2. Đường lây
Vi khuẩn não mô cầu chủ yếu lây truyền từ người sang người thông qua dịch tiết đường hô hấp hoặc nước bọt khi tiếp xúc gần, tiếp xúc trực tiếp với người mang vi khuẩn hoặc người mắc bệnh.
Nguy cơ lây truyền có thể tăng khi sống chung, sinh hoạt trong không gian đông người, thông khí kém hoặc tiếp xúc gần trong thời gian dài. Bệnh không lây truyền dễ dàng chỉ bằng việc đi ngang qua người bệnh trong mọi tình huống.
Mọi người đều có thể mắc bệnh do não mô cầu. Trẻ em, thanh thiếu niên, người sống trong môi trường tập thể đông người và những người có tình trạng sức khỏe làm tăng nguy cơ mắc bệnh cần đặc biệt chú ý thực hiện các biện pháp phòng ngừa. Tuy nhiên, người khỏe mạnh cũng không được chủ quan, bởi bệnh có thể xảy ra ở những người trước đó không có biểu hiện bất thường.
3. Vì sao bệnh do não mô cầu đặc biệt nguy hiểm?
Bệnh do não mô cầu tốc độ diễn biến nhanh. Ban đầu, người mắc bệnh có thể chỉ có biểu hiện sốt, mệt mỏi, đau đầu hoặc những triệu chứng dễ nhầm lẫn với các bệnh thông thường. Tuy nhiên, bệnh có thể nhanh chóng chuyển nặng, gây viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, suy đa cơ quan và tử vong.
Ngay cả khi được điều trị, một số người bệnh vẫn có thể gặp di chứng lâu dài như giảm thính lực, tổn thương thần kinh, ảnh hưởng đến khả năng vận động hoặc các biến chứng nghiêm trọng khác.
Mọi người cần ghi nhớ rằng không nên chủ quan khi có những biểu hiện bất thường, đặc biệt là sốt kèm đau đầu dữ dội, nôn, cứng gáy, rối loạn ý thức hoặc xuất hiện các ban đỏ tím bất thường trên da. Phát hiện sớm và đưa người bệnh đến cơ sở y tế kịp thời có vai trò rất quan trọng trong việc cứu sống người bệnh và hạn chế biến chứng.
4. Nhận biết dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh do não mô cầu
Ở giai đoạn đầu, bệnh có thể biểu hiện bằng sốt, đau đầu, mệt mỏi, buồn nôn hoặc nôn, đau cơ và cảm giác khó chịu trong người.
Khi bệnh gây viêm màng não, người bệnh có thể xuất hiện đau đầu dữ dội, cứng gáy, sợ ánh sáng, buồn nôn, nôn hoặc thay đổi ý thức.
Ở trẻ nhỏ, các dấu hiệu đôi khi không điển hình; trẻ có thể quấy khóc bất thường, bỏ bú, khó đánh thức, lừ đừ hoặc có biểu hiện khác thường so với mọi ngày. Khi xảy ra nhiễm khuẩn huyết, người bệnh có thể sốt cao hoặc có biểu hiện thân nhiệt bất thường, thở nhanh, tay chân lạnh, đau cơ dữ dội, da tái hoặc nổi các ban đỏ tím. Đặc biệt, những chấm hoặc mảng xuất huyết dưới da không nhạt màu khi dùng ngón tay ấn lên là dấu hiệu nguy hiểm cần được xử trí cấp cứu.
5. Chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống bệnh trong nhà trường
Để phòng, chống bệnh do não mô cầu hiệu quả chúng ta cần làm tốt những việc sau:
- Cần thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước sạch, nhất là trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi ho, hắt hơi hoặc tiếp xúc với dịch tiết đường hô hấp. Khi ho hoặc hắt hơi, cần dùng khăn giấy hoặc khuỷu tay che kín miệng và mũi, bỏ khăn giấy đã sử dụng đúng nơi quy định và vệ sinh tay sau đó. Không khạc nhổ bừa bãi, không đưa tay chưa vệ sinh lên mắt, mũi, miệng và không dùng chung các vật dụng cá nhân có thể dính nước bọt hoặc dịch tiết đường hô hấp như cốc uống nước, bàn chải đánh răng.
- Giữ gìn môi trường sống và học tập sạch sẽ, thông thoáng. Các lớp học, phòng làm việc, phòng ở và khu vực sinh hoạt chung cần được mở cửa thông gió phù hợp, vệ sinh thường xuyên, bảo đảm môi trường sạch sẽ. Lớp học cần duy trì nền nếp vệ sinh trước giờ học và sau khi tan học, vệ sinh các bề mặt thường xuyên tiếp xúc và học sinh thực hiện đúng các quy định về vệ sinh cá nhân. Khi có triệu chứng bệnh đường hô hấp, mỗi người cần hạn chế tiếp xúc gần với người khác, đeo khẩu trang phù hợp và chủ động đi khám khi có dấu hiệu nghi ngờ bệnh nghiêm trọng.
- Một biện pháp quan trọng khác là chủ động tìm hiểu về vắc xin phòng bệnh do não mô cầu. Hiện nay, vắc xin phòng bệnh được sử dụng để bảo vệ cơ thể trước một số nhóm huyết thanh não mô cầu nhất định. Tuy nhiên, không có một loại vắc xin nào bảo vệ chống lại tất cả các nhóm huyết thanh não mô cầu. Vì vậy, phụ huynh nên đưa trẻ đến cơ sở tiêm chủng đủ điều kiện để được tư vấn về loại vắc xin phù hợp với độ tuổi, tình trạng sức khỏe, tiền sử tiêm chủng và nguy cơ phơi nhiễm. Cần thực hiện tiêm chủng theo hướng dẫn chuyên môn, không tự ý lựa chọn lịch tiêm hoặc cho rằng đã tiêm vắc xin thì hoàn toàn không còn nguy cơ mắc bệnh.
- Đối với người đã tiếp xúc gần với trường hợp mắc bệnh do não mô cầu, cần thông báo và đến cơ sở y tế để được đánh giá nguy cơ, hướng dẫn theo dõi và xem xét sử dụng kháng sinh dự phòng khi có chỉ định.
6. Trách nhiệm của nhà trường, gia đình và học sinh
- Công tác phòng, chống bệnh do não mô cầu được thực hiện thường xuyên, gắn với các hoạt động chăm sóc sức khỏe học sinh và xây dựng môi trường giáo dục an toàn. Cán bộ, giáo viên, nhân viên chủ động tuyên truyền kiến thức phòng bệnh, hướng dẫn học sinh thực hiện vệ sinh cá nhân, giữ gìn lớp học thông thoáng và nhận biết những dấu hiệu bất thường về sức khỏe. Khi phát hiện học sinh có biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh, cần nhanh chóng thông báo cho gia đình, phối hợp đưa học sinh đến cơ sở y tế để được đánh giá và xử trí phù hợp.
- Nhà trường phối hợp với cơ quan y tế địa phương để tiếp nhận thông tin, thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch theo hướng dẫn chuyên môn khi có trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc bệnh.
- Đối với các bậc phụ huynh, cần quan tâm theo dõi sức khỏe của con em mình hằng ngày. Khi trẻ sốt, đau đầu, nôn, mệt mỏi bất thường hoặc có biểu hiện đáng lo ngại, phụ huynh cần đánh giá tình trạng sức khỏe và đưa trẻ đi khám kịp thời. Nếu trẻ có dấu hiệu nguy hiểm như lơ mơ, co giật, khó thở, tay chân lạnh hoặc xuất hiện ban đỏ tím bất thường, phải đưa trẻ đi cấp cứu ngay. Không nên cho trẻ đến trường khi đang mắc bệnh cần cách ly hoặc khi sức khỏe chưa bảo đảm; đồng thời cần thông báo trung thực cho nhà trường khi trẻ có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh truyền nhiễm.
- Đối với học sinh, các em hãy bắt đầu từ những việc làm nhỏ nhưng thiết thực: rửa tay đúng cách, che miệng khi ho hoặc hắt hơi, không dùng chung cốc uống nước và các vật dụng cá nhân, giữ gìn vệ sinh lớp học, thực hiện hướng dẫn của thầy cô và cha mẹ. Khi cảm thấy cơ thể có dấu hiệu bất thường, các em cần báo ngay với thầy cô hoặc người lớn để được giúp đỡ.
Kính thưa các thầy giáo, cô giáo, các bậc phụ huynh cùng toàn thể các em học sinh thân mến!
Bệnh do não mô cầu là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể diễn biến nhanh và gây hậu quả nghiêm trọng. Tuy nhiên, mỗi người hoàn toàn có thể góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh và hạn chế lây truyền trong cộng đồng bằng việc nâng cao nhận thức, duy trì thói quen vệ sinh, tìm hiểu về tiêm chủng và đặc biệt là nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo để đến cơ sở y tế kịp thời.
Vì sức khỏe của bản thân, gia đình và cộng đồng, mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên, phụ huynh và học sinh Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thúc Kháng hãy cùng nâng cao ý thức phòng bệnh, thực hiện tốt các khuyến cáo của ngành y tế và xây dựng môi trường học tập an toàn, lành mạnh.
Hãy nhớ: Chủ động phòng bệnh – Nhận biết dấu hiệu sớm – Đến cơ sở y tế kịp thời – Chung tay bảo vệ cộng đồng!
Xin kính chúc các thầy giáo, cô giáo, các bậc phụ huynh cùng toàn thể các em học sinh luôn mạnh khỏe, an toàn và học tập tốt.
Người tuyên truyền
Vũ Thị Oanh
